نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه خوارزمی

2 دانشگاه مازندران

چکیده

هرچند مطالبه­ی بومی­گرایی برای رشته­ی علوم سیاسی ایران، سابقه­ی نسبتاً طولانیِ حدود سی ساله بعد از انقلاب اسلامی دارد، امّا این پدیده، طیِّ دو یا سه سال اخیر، تحت اراده­ی نظام سیاسی، به میزانی تشدید شده که موضوعِ «تحوّل ماهوی و بنیادین علوم انسانی» و به تبع آن علوم سیاسی، در دستور کار متولّیان نظام آموزش عالی کشور قرار گرفته است. به نظر می­رسد، به دلیل برخی همانندی­ها بین جامعه و انقلاب ایران و چین، بررسی روند و تجربه­ی علوم سیاسی چین می­تواند امکان یا امتناع بومی­سازی در این رشته دانشگاهی را آشکار سازد. اکنون با بررسیِ گسترش علوم سیاسی در چین می­توان نسبت بین بومی­گرایی و علوم سیاسی را به نحو مناسب ­تری درک کرد. علوم سیاسی معاصر چین، بیانگر آن است که این علم، ضمن رشد و توسعه در درون چارچوب و پارادایم علوم سیاسی جهان، به مثابه یک رشته دانشگاهی مستقل و با به­کارگیری روش­ها، جهت­گیری­ها و اصول علمی، توانسته است اعتبار مناسب در میان جامعه علوم سیاسی را پیدا کند. مهم­ترین ویژگی علوم سیاسی در چین و در ارتباط با بومی­گرایی، ربط و مناسبت آن با جامعه و حکومت چین است. از این دیدگاه، موضوعات موجود در عرصه­ی سیاست چین با روش­های متعارف علمی بررسی و تحلیل می­شوند. به نظر می­رسد، با توجّه به تجربه­ی علوم سیاسی در چین، و نیز تسرّی آن به علوم سیاسی در ایران، بومی­گرایی به معنای به­کارگیری روش­ها، الگوها و نظریه­های علوم سیاسی در مورد موضوعات مرتبط با جامعه­ی مورد بررسی است و تحوّل ماهوی و بنیادی در این دیسیپلین دانشگاهی، غیر علمی، غیرعملی و ممتنع است.   

کلیدواژه‌ها

اسپریگنز، توماس، فهم نظریه­های سیاسی، ترجمه­ی فرهنگ رجایی، تهران: آگاه، 1370.

اشتراوس، لئو، فلسفه سیاسی چیست؟ ترجمه­ی فرهنگ رجایی، تهران: انتشارات علمی و فرهنگی، 1387.

ایوانز، پیتر، توسعه یا چپاول: نقش دولت در تحول صنعتی، ترجمه­ی عباس زندباف و عباس مخبر، تهران: طرح نو،چاپ دوم ،1382.

 بال، آلن ر؛ پیترز، ب گای، سیاست و حکومت جدید، ترجمه­ی عبدالرحمان عالم، تهران: قومس، 1384.

بشیریه، حسین، آموزش دانش سیاسی(مبانی علم سیاست نظری و تأسیسی)، تهران: نگاه معاصر، 1384.

بشیریه، حسین، عقل در سیاست؛ سی و پنج گفتار در فلسفه، جامعه شناسی و توسعه سیاسی، تهران: نگاه معاصر، 1382.

بلوم، ویلیام تی، نظریه­های نظام سیاسی، ترجمه­ی احمد تدین، تهران: نشر آران، 1373.

بومر، فرانکلین لوفان، جریان­های بزرگ در تاریخ اندیشه غربی؛ گزیده آثار بزرگ در تاریخ اندیشه اروپای غربی از سده­های میانه تا امروز، ترجمه­ی حسین بشیریه، تهران: مرکز بازشناسی ایران و اسلام، 1385.

پوپر، کارل ریموند، سرچشمه­های دانایی و نادانی، ترجمه­ی عباس باقری، تهران: نشر نی، 1379.

 پین، مایکل و دیگران، فرهنگ اندیشه انتقادی؛ از روشنگری تا پسا مدرنیته، ترجمه­ی پیام یزدان­جو، تهران: نشر مرکز،1386.

 تالیس، رابرت، فلسفه راولز، ترجمه­ی خشایار دیهیمی، تهران: طرح نو، 1385.

 تانسی، استیون دی، مقدمات سیاست، ترجمه­ی هرمز همایون پور، تهران: نشر نی، 1381.

تنسی، استفان دی، مبانی علم سیاست، ترجمه­ی حمید رضا ملک محمدی، تهران: نشر دادگستر، 1379.

چالمرز، آلن اف. چیستی علم؛ درآمدی برمکاتب علم ­شناسی فلسفی. ترجمه­ی سعید زیبا کلام. تهران: سمت، 1384.

 چیلکوت، رونالد، نظریه­های سیاست مقایسه­ای، ترجمه­ی وحید بزرگی و علیرضا طیّب، تهران: رسا، 1377.

حقیقت، صادق، روش­شناسی در علوم سیاسی، قم: انتشارات دانشگاه مفید،1387

دوورژه، موریس، جامعه­شناسی سیاسی، ترجمه­ی ابوالفضل قاضی شریعت پناهی، تهران: دانشگاه تهران،1376.

 ردهد، بریان، اندیشه سیاسی از افلاطون تا ناتو، ترجمه­ی مرتضی کافی و اکبر افسری، تهران: آگاه، 1373.

رهبری، مهدی، هرمنوتیک و سیاست؛ مروری بر نتایج سیاسی هرمنوتیک فلسفی هانس گئورگ گادامر، تهران: کویر، 1385

ریو ِرو، اسوالدو د، افسانه توسعه ؛اقتصادهای ناکارآمد قرن بیست و یکم، ترجمه­ی محمود عبدالله­زاده، تهران: اختران ،1383.

سریع­القلم، محمود، روش تحقیق در علوم سیاسی و روابط بین­الملل، تهران: نشر و پژوهش فرزان­روز، 1381.

سو، آلوین ی، تغییر اجتماعی و توسعه (مروری بر نظریات نوسازی ، وابستگی و نظام جهانی)، ترجمه­ی محمود حبیبی مظاهری، تهران: پژوهشکده مطالعات راهبردی،چاپ سوم ،1386.

سیف­زاده، سیدحسین، مدرنیته و نظریه­های جدید علم سیاست، تهران: نشر میزان، 1388.

شوالیه، ژان ژاک، آثار سیاسی بزرگ؛ از ماکیاولی تا هیتلر، ترجمه­ی لی­لا سازگار، تهران: مرکز نشر دانشگاهی، 1372.

طباطبایی، سید جواد، درآمدی فلسفی بر تاریخ اندیشه سیاسی در ایران، تهران: دفتر نشر فرهنگ اسلامی، 1368.

 طباطبایی، سیدجواد، جدال قدیم و جدید از نوزایش تا انقلاب فرانسه؛ تاریخ اندیشه سیاسی جدید در اروپا، تهران: نشر ثالث، 1387.

فالتزگراف، رابرت؛ دئورتی، جمیز، نظریه های متعارض در روابط بین­الملل، ترجمه­ی علیرضا طیّب، تهران: قومس، 1389.

 کامپانی، کریستیان دولا، تاریخ فلسفه در قرن بیستم، ترجمه­ی باقر پرهام، تهران: آگاه، چاپ دوم، 1382.

گیلیس، دانالد. فلسفه علم در قرن بیستم. ترجمه­ی حسن میانداری. تهران: سمت. قم: طاها، 1381.

لسناف، مایکل هری، فیلسوفان سیاسی قرن بیستم، ترجمه­ی خشایار دیهیمی، تهران: نشر ماهی، 1378.

لفت­ویچ، آدریان، دموکراسی و توسعه، ترجمه­ی احد علیقلیان  و افشین خاکباز، تهران: طرح نو، 1382.

لفت­ویک، آدرین، سیاست و توسعه در جهان سوم، ترجمه­ی علیرضا خسروی و مهدی میر محمدی، تهران: موسسه فرهنگی مطالعات وتحقیقات بین­المللی ابرار معاصر ایران، 1384.

لیتل، دانیل، تبیین در علوم اجتماعی؛ درآمدی به فلسفه علم الاجتماع، ترجمه­ی عبدالکریم سروش، تهران: صراط، 1385.

لیپست، (زیر نظر) سیمور مارتین ، دائره المعارف دموکراسی، ترجمه­ی گروه مترجمان، تهران: کتابخانه تخصصی وزارت امور خارجه، 1385(3 ج).

 لیدمان، سون اریک، تاریخ عقاید سیاسی از افلاطون تا هابرماس، ترجمه­ی سعید مقدم، تهران: نشر دانش ایران، 1379.

مارش، دیوید؛ استوکر، جری، روش و نظریه در علوم سیاسی، ترجمه­ی امیر محمد حاجی یوسفی، تهران : پژوهشکده مطالعات راهبردی،1384.

مانهایم، یارول؛ ریچ، ریچارد، روش­های تحقیق در علوم سیاسی؛ تحلیل تجربی، ترجمه لی­لا سازگار، تهران : مرکز نشر دانشگاهی، 1377.

 نقد عقل مدرن؛ مصاحبه رامین جهانبگلو با 20تن از صاحب نظران و فیلسوفان معاصر، ترجمه­ی حسین سامعی، تهران: نشر و پژوهش فرزان­روز، 1385 (2ج).

 وود، اندرو هی، مقدمه نظریه سیاسی، ترجمه­ی عبدالرحمان عالم، تهران: نشر قومس، 1383.

های، کالین، درآمدی انتقادی بر تحلیل سیاسی، ترجمه­ی احمد گل­محمّدی، تهران : نشر نی، 1385.

هتنه، بژورن، تئوری توسعه و سه جهان، ترجمه­ی احمد موثقی، تهران: نشر قومس، 1381.

همپتون، جین، فلسفه سیاسی، ترجمه­ی خشایار دیهیمی، تهران: طرح نو، 1385.

هوفه، اتفرید، در باره عدالت؛ برداشت­هایی فلسفی، ترجمه­ی امیر طبری، تهران: اختران، 1383.

Alpermann, Björn. (2009)  " Political Science Research on China: Making the Most of Diversity ". Journal of Chinese Political Science, vol. 14, no. 4, pp. 343–356.

He, Baogang  . (2011)  "The Dilemmas of China’s Political Science in the Context of the Rise of China ". Journal of Chinese Political Science, vol. 16, no. 3, pp. 257–277.

Isaac, Jeffrey C. (2011)  " Reflections on Scientific Inquiry, Academic Freedom,and Enlightenment". Journal of Chinese Political Science, vol. 16, no. 3, pp. 243–256.

Taylor, Jon R. (2009). "Choices for Chinese Political Science: Methodological Positivism or Methodological Pluralism? ". Journal of Chinese Political Science, vol. 14, no. 4, pp.  357- 367.

Taylor, Jon R. (2011). " Let One Hundred Flowers Bloom, Let One Hundred Thoughts Contend: Political Science with Chinese Characteristics  ". Journal of Chinese Political Science, vol. 14, no. 3, pp. 323–333.

Wang, Shaoguang . (2011)  " To ‘Fall in Line’ or to ‘Grab’: Thoughts on the Indigenization of Political Science ". Journal of Chinese Political Science, vol. 16, no. 3, pp. 299–322.

White III, Lynn T.. (2009)  " Chinese Political Studies: Overview of the State of the Field ". Journal of Chinese Political Science, vol. 14, no. 4, pp. 229–251.

Wu , Guoguang. (2011)  " Politics Against Science: Reflections on the Study of Chinese Politics in Contemporary China". Journal of Chinese Political Science, vol. 16, no. 3, pp. 279–297.

Yang, Guangbin & Li, Miao . (2009)  "Western Political Science Theories and the Development of Political Theories in China ". Journal of Chinese Political Science, vol. 14, no. 4, pp. 275–297.

Zhong, Yang.. (2009)  " The Logic of Comparative Politics and the Development of Political Science in China ". Journal of Chinese Political Science, vol. 14, no. 4, pp. 275–297.