نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

دانشگاه تهران

چکیده

تجدید حیات مذهبی معاصر نه تنها این واقعیت را آشکار ساخته که در شرایط معاصر مذهب خوب یا بد جایگاه جدید و برجسته ای در سیاستهای داخلی و بین المللی در سرتاسر جهان کسب کرده و دیگر محتوایی جدا شده از حوزه سیاسی و عمومی نیست، بلکه نظریه سکولاریزاسیون را نیز به چالش کشیده و توجه جامعه شناسان و اندیشمندان اجتماعی را به خود جلب کرده است. یورگن هابرماس نیز با طرح مفهوم پست سکولاریسم تلاش می کند مسئله مذهب و نقش آن در حوزه سیاسی و عمومی جوامع لیبرال دمکراتیک کنونی را به بحث بگذارد و به درکی از این مسئله دست یابد که مومنان مذهبی چگونه می توانند به طور کامل در سیاستهای لیبرال دمکراتیک جوامع کثرت گرای مدرن مشارکت کنند. مقاله حاضر درصدد است ضمن اشاره به زمینه­های جامعه شناختی که توجه هابرماس را به مسئله مذهب جلب کرده­اند، آراء او درباره نقش مذهب در حوزه عمومی و تفاوت­های استدلال او با متفکران لیبرال و به طور خاص جان رالز را به بحث بگذارد.

کلیدواژه‌ها

دادگر، یداله و آرمان مهر، محمد رضا (1388) بررسی و نقد مبانی معیار عدالت اقتصادی رالز، پژوهشنامه علوم اقتصادی، سال نهم، شماره 2 پیاپی (35)، نیمه دوم.37 – 60

دیرباز، عسکر و مهری، هژیر، (1389) نسبت نظریه عدالت جان رالز با فلسفه اخلاق کانت و فلسفه حق هگل، الهیات تطبیقی، سال اول، شماره چهارم، زمستان 53- 72         

عالم، عبدالرحمن (1377) بنیادهای علم سیاست، تهران: نی.

واعظی، احمد (1383) « نارسایی قرائت اخلاقی راولز از لیبرالیسم»، فصلنامه علوم سیاسی، سال هفتم، شماره بیست‌وششم، تابستان.

هابرماس، یورگن (1384) نظریه کنش ارتباطی، ترجمه کمال پولادی، تهران: انتشارات موسسه ایران.

ب) انگلیسی

Berger, Peter L. 1967. The sacred canopy; elements of a sociological theory of religion. Garden City, N.Y.: Doubleday.

Berger, Peter L. 1997. "Epistemological Modesty: An Interview with Peter Berger." The Christian Century, October 29: pp. 972-978.

Berger, Peter L. 1999. The desecularization of the world: resurgent religion and world politics. Washington, D.C.: Ethics and Public Policy Center.

Casanova, Jose. 1994. Public religions in the modern world. Chicago: University of Chicago Press.

Davie, Grace. 1999. "Europe: The Exception That Proves the Rule?" In The Desecularization of the World: Resurgent Religion and World Politics, ed. Peter L. Berger, pp. 65-83. Washington, D.C.: Ethics and Public Policy Center.

Delumeau, Jean. 1977. Catholicism between Luther and Voltaire: A new view of the Counter-Reformation. Philadelphia, PA: Westminster Press.

Eberle, Christopher J. 2002. Religious conviction in liberal politics. Cambridge, U.K.: Cambridge University Press.

Gorski, Philip S. 2003. "Historicizing the Secularization Debate." In Handbook of the Sociology of Religion, ed. Michele Dillon, pp. 110-122. Cambridge, U.K.: Cambridge University Press.

Habermas, Jürgen .1996. Between facts and norms: contributions to a discourse theory of law and democracy. Studies in contemporary German social thought. Cambridge, Mass: MIT Press.

Habermas, Jürgen. 2005 “Religion in the public sphere” Holberg Prize Laureate 2005, Lecture presented at the Holberg Prize Seminar 29 November.

Habermas, Jürgen. 2008a. Between naturalism and religion: philosophical essays. Cambridge, UK: Polity Press.

Habermas, Jürgen. 2008b. "Notes on a post-secular society." Signandsight.com. (http://www.signandsight.com/features/1714.html)

Perry, Michael J. 1988. Morality, politics, and law: a bicentennial essay. New York: Oxford University Press.

R Audi, N Wolterstorff. 1997. Religion in the public square: the place of religious convictions in political debate. Point/counterpoint. Lanham, Md: Rowman & Littlefield Publishers.

Rawls, John ( 1996) political liberalism, Columbia university press.

Rawls, John (1971) A Theory of Justice, Oxford University Press.

Rawls, John. 1993. Political liberalism. The John Dewey essays in philosophy, no. 4. New York: Columbia University Press.

Rawls, John.1997. "The Idea of Public Reason Revisited." In Political liberalism. The John Dewey essays in philosophy, no. 4. New York: Columbia University Press. Originally published in the Chicago Law Review (Summer 1997)

Rorty, Richard. 1999. Philosophy and social hope. New York: Penguin Books.

Weithman, Paul J. 2002. Religion and the obligations of citizenship. Cambridge, UK: Cambridge University Press.