تحول مفهومیِ رابطۀ سوژه و سیاست در اندیشة سیاسی قرن بیستم

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

چکیده

بررسی رابطۀ میان انسان و سیاست از دغدغه‌های اصلی در فلسفۀ سیاسی به شمار می‌رود. ادبیات مربوط به سوژه (فاعل شناسا) به طور عام و سوژة سیاسی به طور خاص، دامنة بسیار گسترده‌ای را در علوم اجتماعی و انسانی دربرمی‌گیرد، اما مهمْ چگونگی تبدیل سوژه به سوژة سیاسی در این ادبیات، به‌ویژه ادبیات قرن بیستم است. در این مقاله به سوژة سیاسی یا ساحت سیاسی سوژه و تحول معنایی و مفهومی آن می‌پردازیم؛ تصوری سیاسی و فلسفی از سوژه که اشاره به رابطۀ انسان و سیاست دارد؛ این حقیقت که شخص انسانی (همان سوژه شناسا و فاعل دکارتی و کانتی)، تحت تأثیر امور مطلقی مانند قدرت، فناوری، پدرسالاری، رسانه‌ها و... از هویت اصلی خود دور شده است.
این امر که از منظر مکاتب مختلف پردازش شده درصدد پاسخ به این سؤال است که سوژه انسانی و فاعل شناسا چگونه و از طریق چه مکانیسم‌هایی در قرن بیستم و پس از آن به‌ویژه پس از 11 سپتامبر 2001، به سوژة سیاسی تبدیل شده است. در این راستا، نظرات و دیدگاه‌های مکاتبی چون آنارشیست‌ها، فمینیست‌ها، اگزیستانسیالیست‌ها، و متفکرانی چون فوکو، مارکوزه، لوکاچ، آلتوسر و بودریار، بررسی می‌شوند. در واقع هدف این نوشتار، اندیشه‌شناسیِ سیاسی در این زمینه است.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

The Conceptual Change of the Relation between Subject and Politics in the Political Thought of the 20th Century

چکیده [English]

The study of relation between man and politics is one of the main apprehensions in political philosophy. The literature of subject in general and political subject in particular embraces a broad range in social science and humanity, but how the subject turns into political subject in this literature particularly the 20th century literature is important. In this article we deal with political subject or the political area of subject and its meaning and concept change. A political and philosophical image of the subject that points to the relation between man and politics: the fact that the human person, that is, the Descartes and Kant subject, alienated with regard to his or her identity by absolute things such as power, technology, patriarchy, media and so on. This issue processed by different schools tends to answer the question that how and through what mechanisms in 20th century and afterwards specifically after September 11, 2001, the human subject has turned into political subject that viewpoints of schools and thinkers such as Anarchists, Feminists, Existentialists, Focault, Marcuse, Lukach, Althusser and Baudrillard are examined on this basis? In fact, the aim of this essay is to understand the political thoughts in this context.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Subject
  • Political subject
  • Political existence
  • Domination
  • Power
  • Technology
  • Patriarchy
  • Media
  • تاریخ دریافت: 14 خرداد 1387
  • تاریخ بازنگری: 27 مهر 1390
  • تاریخ پذیرش: 27 خرداد 1388