نسبت عدالت و امنیت در اندیشة سیاسی شیعه

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

چکیده

این واقعیت که عدالت و امنیت هر دو از فضایل عالی به شمار آمده و مطلوب جوامع مختلف هستند، پاسخ دادن به این سؤال را که «در مقام تعارض، کدامیک از این دو اصل می‌باشند، و یا اینکه نسبت بین این دو فضیلت چگونه است؟»، بسیار دشوار می‌سازد. در مقالة حاضر نگارنده ضمن تعریف مفاهیم مذکور و تبیین مواضع بروز تعارض بین «عدالت» و «امنیت» در دو ساحت نظر و عمل، به دسته‌بندی دیدگاه‌های موجود جهت خروج از این وضعیت می‌پردازد. این دیدگاه‌ها عبارتند از: رویکردهای امنیت‌محور و عدالت‌محور. در ادامه ضمن نقد این رویکردها، دیدگاه بدیلی را که بر اصل تعامل استوار است، ارائه می‌نماید. مطابق این رویکرد جدید، باید بین دو وجه اصلی عدالت و امنیت (کارکرد و بنیاد) تفکیک قائل شد. تنها در این صورت است که مشخص می‌شود عدالت و امنیت در شرایط طولی (کارکرد امنیت با کارکرد عدالت و یا بنیاد امنیت با بنیاد عدالت) از در تعارض درنمی‌آیند و تنها در شرایط تقاطعی (کارکرد امنیت با بنیاد عدالت و یا بنیاد امنیت با کارکرد عدالت) چنین تعارضی امکان تحقق می‌یابد. در این مواقع نیز به طور طبیعی کارکردها بر بنیادها اولویت پیدا می‌کنند.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

The Relationship between Justice& Security in Shia Political Thought

چکیده [English]

The reality that justice and security are both counted as high virtues for different societies, makes it difficult to answer the question that if they contradicts each other which one has to be preferred or what is the relation between these two virtues? In this article, the author defining these concepts and clarifying the positions of contradiction between “justice” and “security” theoretically and practically, will categorize the existing views including security-centered and justice-centered approaches. Afterwards criticizing these two approaches, he presents an alternative standpoint based on interaction. According to this new approach, there should be a distinction between the two main aspects of justice and security (function and foundation). Only then it appears that justice and security do not contradict in linear conditions (security function with justice function and/or security foundation with justice foundation) and such contradiction may only occur in crisscross conditions (security function with justice foundation and/or security foundation with justice function). In such situations also functions will naturally have priority over foundations.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Justice
  • Security
  • Islam
  • equanimity
  • order
  • right
  • relative deprivation
  • تاریخ دریافت: 15 شهریور 1388
  • تاریخ بازنگری: 27 مهر 1390
  • تاریخ پذیرش: 30 آذر 1388