سرمایه اجتماعی مساجد و انقلاب اسلامی ایران: مطالعه موردی شبکه اجتماعی مسجد هدایت

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

دانشگاه تهران

چکیده

وضعیت سیاسی یک کشور پس از وقوع انقلاب و تقابل نیرو­های سیاسی رقیب برای کسب قدرت، و چگونگی تفوّق یک گروه بر رقیبان، یکی از بحث­برانگیزترین و جذاب‌ترین مباحث در حوزه علوم سیاسی است. انقلاب اسلامی ایران نیز در این میان مستثنی نیست. به اذعان بسیاری از تحلیل‌گران، سرمایه اجتماعی بوجود آمده در شبکه اجتماعی مساجد ایران توانست در انقلاب اسلامی نقش مهمی را ایفا کند و این نقش ادامه یافت تا منجر به تفوّق روحانیت به عنوان یک نیروی سیاسی بر دیگر رقبای خود در وضعیت خلأ قدرت سیاسی پس از انقلاب شد. این مقاله با استفاده از روش تحلیل شبکه اجتماعی جهت سنجش میزان انباشت سرمایه اجتماعی در شبکه اجتماعی مساجد، یک مطالعه موردی روی مسجد هدایت تهران انجام می‌دهد. در این راستا با کمک نرم افزار NodeXL الگوی ارتباطی میان فعالان سیاسی این مسجد ارائه شده و در پایان، نقش شبکه این مسجد در پدید آمدن امکان هنجارسازی با محوریت روحانیت که در نهایت منجر به تفوق سیاسی این گروه گردید، تبیین شده است.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Social Capital of Mosques and Islamic Revolution of Iran: case study of Hedayat Mosque social network

نویسندگان [English]

  • Mohammad Sami’i
  • Hanif Amuzadeh Mahdirji

چکیده [English]

 
The political condition of a state after happening a revolution and confrontation of rival political forces for power and how a group dominates others is one of the most controversial and attractive issues in political science. The Islamic Revolution of Iran is not an exceptional case. Many analysts confess that the social capital accumulated in the Iranian mosques social networks played a significant role in the Islamic Revolution. This role continued until the clergymen as a political force could dominate other rivals in the vacuum created by the lack of central political power. This article conducts a case study on Tehran Hedayat Mosque by using the method of social network analysis in order to measure the amount of social capital accumulation. In this direction, a communication pattern among political activists of this mosque has been provided by the software NodeXL. At the end, the role of this mosque social network in creating normalization of clergymen authority culminated in their political dominance is explained.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Social Capital
  • social network
  • Islamic Revolution of Iran
  • mosques network
  • Hedayat Mosque
  • clergymen
  • Power

 

 

دوره 9، شماره 4
پاییز 1393
صفحه 73-102
  • تاریخ دریافت: 19 مرداد 1392
  • تاریخ بازنگری: 15 آذر 1393
  • تاریخ پذیرش: 15 آذر 1393