نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

دانشگاه علامه طباطبائی

چکیده

فضا در پیوند با قدرت و میکروفیزیک های آن است. با استنباط از نظریه میشل فوکو می توان گفت، فضا  با استفاده از نشانه های قدرت همچون رابطه، مقاومت، دانش و آزادی در ارتباط است. از این منظر قدرت تولید کننده و متکثر است. قدرت بصورت میکروفیزیک های گوناگون اعمال می شود، هم قابل مشاهده و هم نامحسوس است. دانشگاه نشانه های متعددی بلحاظ نرم افزاری و نیز سخت افزاری همچون ساختار بوروکراتیک، اقتدارعلمی و معماری در ارتباط با قدرت را در خود دارد. این  فضا به مثابه جریانهای مرتبط با تولید دانش/قدرت عمل می کند و با نشانه هایی همچون وسعت فضای فیزیکی، معماری، گفتمانهای موجود در روند سازمان قدرت قابل بررسی است. بنابراین، میکروفیزیک های قدرت در دانشگاه با تکیه بر میزان اهمیت دانش/قدرت، ایدئولوژی، بوروکراسی های موجود خود را به نمایش می گذارند. در پژوهش حاضر دانشگاههای تهران، علامه طباطبایی، شاهد و علوم وتحقیقات مورد بررسی قرار گرفته و با تشابهات و تفاوت هایی دارای فضا به مثابه جریانهای قدرت هستند. روش پژوهش حاضر میدانی است و از طریق مشاهده و مشاهده انجام پذیرفته است.

کلیدواژه‌ها

استروی، جان.(١٣٨٩). مطالعات فرهنگی درباره فرهنگ عامه. تهران، نشر آگه، چاپ دوم.

اطهری، سیدحسن.(١٣٩٣). دیالوگ فوکو و هابرماس درباره بنیان های مدرنیته، انسان گرایی، گفتمان ودموکراسی. فصلنامه سیاست، دوره٤٤، شمارە٢

افروغ، عماد.(١٣٧٧). فضا ونابرابری اجتماعی. تهران، انتشارات دانشگاه تربیت مدرس.

برد، جی، اف.(١٣٨٢). فوکو، قدرت و سیاست. ترجمه: محمدعلی قاسمی. گفتمان بهار شماره٧

بشیریه، حسین.(١٣٧٥). تبارشناسی انسان مدرن: درآمدی بر فوکو. نشریه کیان، شماره ٣٥

بودریار، ژان.(١٣٩٣). نظام اشیا. ترجمه: پیروز ایزدی، تهران، نشر ثالث

بوستانی، داریوش.(١٣٨٨). مقدمه ای بر ابعاد و گستره دستگاه نظری میشل فوکو. مجله علوم اجتماعی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی فردوسی مشهد.

تاجیک، محمدرضا.(١٣٨٦). خیابان و سیاست: تجربه سیاسی از جنس بازیگوشی در ایران امروز. پژوهشنامه علوم سیاسی، سال دوم شماره ٤

جهانگیری، جهانگیر.(١٣٩٢). بررسی و نقد کتاب زیست سیاست. پژوهشنامه متون و برنامه های علوم انسانی، سال ١٣شماره ٤

چلبی، مسعود.(١٣٨٦). جامعه شناسی نظم. تهران، نشر نی، چاپ ششم.

حاجی رضا طهرانی، امیر.(١٣٨٩). تولید جنسیتی فضای عمومی: بررسی گفتمان تفکیک جنسیت در فضاهای عمومی شهر تهران(نمونه موردی مترو). پایان نامه کارشناسی ارشد، مطالعات فرهنگی، دانشگاه علم وفرهنگ.

حشمت زاده، محمدباقر.(١٣٨٦). سیاست، ساختمان و شهر. پژوهشنامه علوم سیاسی، سال ٢، شماره٧

حقیقت، سیدصادق.(١٣٩٢). تاریخ عقاید، تاریخ فکری و مطالعات سیاسی. دوفصلنامه سیاست نظری، شماره ١٤

__________.(١٣٩٣). جایگاه حقیقت و عقلانیت در تبارشناسی میشل فوکو. فصلنامه مطالعات سیاسی، سال ششم، شماره ٢٣

خالقی، احمد.(١٣٨٢). قدرت، زبان، زندگی روزمره. انتشارات گام نو

دریفوس، هیوبرت ال.(١٣٨٢). میشل فوکو، فراسوی ساختارگرایی و هرمنوتیک. ترجمه: حسین بشیریه، تهران، نشر نی، چاپ سوم

روجک، کریس.(١٣٩٠). مطالعات فرهنگی. ترجمه: پرویز علوی، تهران، نشر ثانیه

ساراپ، مادن.(١٣٨٢). راهنمایی مقدماتی بر پساساختارگرایی و پسامدرنیسم. ترجمه محمدرضا تاجیک، تهران، نشرنی

ضمیران، محمد.(١٣٧٩). میشل فوکو: دانش و قدرت. تهران، نشر هرمس.

عالم، عبدالرحمن.(١٣٨٨). فوکو: اندیشمندی انتقادی. فصلنامه سیاست، دوره ٣٩، شماره٢

عضدانلو، حمید.(١٣٨٥). میشل فوکو: اندیشه ورز نااندیشیده ها. اطلاعات سیاسی و اقتصادی، شماره ٢٢٣،٢٢٤

__________.(١٣٨٦). زبان، زندگی و سیاست. نشریه بازتاب اندیشه. شماره٩٣

غلامرضاکاشی، محمدجواد.(١٣٨٥). دموکراسی و فضای شهری. ماهنامه آیین، شماره ٥

__________.(١٣٩٠). تحلیل فضا به مثابه گفتمان کاوی میدانی. مجله مطالعات اجتماعی ایران، دوره٥، شماره٢

__________.(١٣٨٦). فضای دانشگاه: سیاست ورزی و ناسازه های هویتی در زندگی دانشجویان. تهران، پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم تحقیقات و فناوری.

فرهادی بابادی، فاطمه.(١٣٩١). شهر، تشویش و آرزومندی: با تأکید بر وضعیت مسئله گون خانه در شهر تهران. پایان نامه کارشناسی ارشد، مطالعات فرهنگی، دانشگاه علم و فرهنگ.

فوکو، میشل.(١٣٨٠). نظم گفتار. ترجمه: باقر پرهام. تهران، نشر آگه، چاپ دوم

__________.(الف١٣٨٨). اراده به دانستن. مترجم: نیکوسرخوش، افشین جهاندیده. تهران، نشر نی، چاپ پنجم

__________.(ب١٣٨٨). تاریخ جنون. ترجمه: فاطمه ولیانی، تهران، نشر هرمس، چاپ هفتم

__________.(١٣٨٩). تئاتر فلسفه: گزیده ای از درسگفتارها، کوتاه نوشت ها، گفت وگوها. ترجمه: نیکو سرخوش و افشین جهاندیده. تهران، نشرنی.

__________.(الف١٣٩٠). مراقبت و تنبیه. مترجم: نیکو سرخوش، افشین جهان دیده.تهران، نشر نی، چاپ نهم

__________.(ب١٣٩٠). تولد زیست سیاست. مترجم: رضا نجف زاده، تهران، نشرنی

قادرزاده، هیرش.(١٣٩١). بازشناسی مفهوم قدرت در اندیشه فوکو. غرب شناسی بنیادی، سال سوم شماره ٢

کهون، لارنس.(١٣٩٠). از مدرنیسم تا پست مدرنیسم(متن های برگزیده). ویراستار فارسی: عبدالکریم رشیدیان، تهران، نشر نی، چاپ هشتم.

لوکس، استیون.(١٣٧٠). قدرت فر انسانی یا شر شیطانی. ترجمه: فرهنگ رجایی. تهران، موسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگی

منوچهری، عباس.(١٣٨٩). نسبت فلسفه سیاسی و قدرت در اندیشه سیاسی لئواشتراوس و میشل فوکو. فصلنامه سیاست، دوره ٤ شماره ٢

نش، کیت.(١٣٩١). جامعه شناسی سیاسی معاصر. ترجمه: محمد تقی دلفروز. تهران، نشر کویر

نظری، علی اشرف.(١٣٨٦). نگرش مدرن به مفهوم قدرت سیاسی. پژوهشنامه علوم سیاسی، سال دوم شماره ٤

__________.(١٣٨٧). قدرت، سوژه و هویت، تأملی بر آرای میشل فوکو. ماهنامه خرد، شماره ٢٦

__________.(١٣٩٠). چرخش در مفهوم قدرت: تصور فوکویی و پسافوکویی از قدرت. فصلنامه سیاست، دوره٤١، شماره ٣

__________.(١٣٩٢). بازاندیشی در اندیشه خواست قدرت با روایتی متفاوت از مفهوم خواست قدرت. فصلنامه سیاست، دوره٤٣، شماره ٣

نوابخش، مهرداد.(١٣٨٨). واکاوی مفهوم قدرت در نظریات میشل فوکو. فصلنامه مطالعات سیاسی،شماره ٣

هیندس،باری(١٣٨٠). گفتارهای قدرت از هابز تا فوکو. ترجمه: مصطفی یونسینشر شیرازه

Elden,S.(1998). Space and history and work of  Friedrich Nietzsche, Martin Heidegger and Michael Foucault. Thesis  of philosophy for phd, Brunel University.

Farrell,Clare.(2005). Michel Foucault. Sage publication; London & newdelhi.

Fokdal, J.(2008). Power and Space: appropriation of space in social Housing in Copenhagen. Transaction publishers, Rutgers University.

Hirst,P.(2005). Space and Power. Cambrdge, Polity Press.

Sheridan, A.(2005). Michel Foucault:The will to truth. Routledge, London & NewYork.

Son,Y.(2006). Here and Now: The political of social space. Routledge, New York & London.

Zieleniec, A.(2007). Space and Social theory. Sage publication, Losangeles, London