تبیین ساختارگرای سیاسی - اقتصادی از فساد اقتصادی در ایران (دوره پهلوی دوم 57-1342)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

چکیده

فساد، نوعی سرطان است که وارد بافت اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی و سیاسی جامعه می شود و اختلال شدید در کارکردها به وجود می آورد. فساد یکی از چالش های مهم دنیای مدرن است و در نظام های سیاسی دموکراتیک ، نیمه دموکراتیک و غیر دموکراتیک با اندازه و سطوح گوناگون یافت می شود . امروزه در عصر «دهکده جهانی» و «انفجار اطلاعات» نظام های سیاسی بیش از گذشته آسیب پذیر شده‌اند. فساد اقتصادی، در نظامهای دموکراتیک، از نوع اتفاقی و در نظام‌های نیمه دموکراتیک و غیر دموکراتیک از نوع سیستمی و نظام‌مند است، زیرا ساختار سیاسی و اقتصادی این نظامها، فاقد نظام نظارتی -کنترلی رسمی یا مدنی قوی است.
در این مقاله نگارنده در صدد است با روش تبیین علی- ساختاری، تأثیر ساختار قدرت سیاسی سلطانی (نوپاتریمونیال)، ساخت اقتصاد رانتی، نوسازی اقتصادی از بالا و مکانیسم‌های اعمال نفوذ سیاسی بر فساد اقتصادی و رانت جویی در دوره پهلوی دوم در فاصله سالهای 1342 تا 1357 را مورد بررسی قرار دهد.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

تبیین ساختارگرای سیاسی - اقتصادی از فساد اقتصادی در ایران (دوره پهلوی دوم 57-1342)

چکیده [English]

فساد، نوعی سرطان است که وارد بافت اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی و سیاسی جامعه می شود و اختلال شدید در کارکردها به وجود می آورد. فساد یکی از چالش های مهم دنیای مدرن است و در نظام های سیاسی دموکراتیک ، نیمه دموکراتیک و غیر دموکراتیک با اندازه و سطوح گوناگون یافت می شود . امروزه در عصر «دهکده جهانی» و «انفجار اطلاعات» نظام های سیاسی بیش از گذشته آسیب پذیر شده‌اند. فساد اقتصادی، در نظامهای دموکراتیک، از نوع اتفاقی و در نظام‌های نیمه دموکراتیک و غیر دموکراتیک از نوع سیستمی و نظام‌مند است، زیرا ساختار سیاسی و اقتصادی این نظامها، فاقد نظام نظارتی -کنترلی رسمی یا مدنی قوی است.
در این مقاله نگارنده در صدد است با روش تبیین علی- ساختاری، تأثیر ساختار قدرت سیاسی سلطانی (نوپاتریمونیال)، ساخت اقتصاد رانتی، نوسازی اقتصادی از بالا و مکانیسم‌های اعمال نفوذ سیاسی بر فساد اقتصادی و رانت جویی در دوره پهلوی دوم در فاصله سالهای 1342 تا 1357 را مورد بررسی قرار دهد.

کلیدواژه‌ها [English]

  • فساد اقتصادی
  • تبیین ساختاری
  • اقتصاد رانتی
  • حکومت نوپاتریمونیال
  • عصر پهلوی دوم
  • تاریخ دریافت: 07 بهمن 1389
  • تاریخ پذیرش: 07 بهمن 1389